|
Bạn đọc viết:
Điện mặt trời -
hướng có thể tránh
điện hạt nhân
Điện hạt nhân, mới
nghe có vẻ hấp dẫn
vì chi phí sản xuất
ra 1kW điện rẻ.
Nhưng nếu tính gộp
cả các chi phí phải
trả để làm sạch môi
trường, trong trường
hợp sự cố xảy ra,
thì giá điện hạt
nhân không còn hấp
dẫn nữa. Điện mặt
trời thì sao?
Phát triển các
nguồn điện theo hộ
gia đình
Chưa kể, với đặc
điểm là nước lạc hậu,
VN sẽ bị phụ thuộc
hoàn toàn vào công
nghệ hạt nhân của
nước ngoài. Khả năng
sự cố hạt nhân ở VN
là hết sức cao bởi
một phần do trình độ
nhân lực nói chung
còn thấp, một phần
vì văn hóa công
nghiệp ở VN không
cao.
Nước VN hiện đang là
một mảnh đất còn
xanh và sạch về mặt
môi sinh, nhất là
vùng miền Trung. VN
đang là điểm đến hấp
dẫn về mặt du lịch,
và sau này có thể là
thương mại. Nhưng
nếu đưa các lò phản
ứng hạt nhân vào VN,
rồi nếu chẳng may
xảy ra sự cố, tất cả
sẽ thay đổi, sẽ kéo
theo những bất lợi
rất ghê gớm, có thể
phải trả giá bằng
nhiều lần lợi ích
thu được từ điện hạt
nhân giá rẻ.
Ngoài ra, khi đi
theo điện hạt nhân,
thời gian để có được
nguồn điện cũng sẽ
hết sức lâu dài,
trong khi VN đang
cần có điện ngay để
phục vụ sinh hoạt và
phát triển kinh tế.
Trong các kế hoạch
phát triển điện của
VN, người ta mới chỉ
chú trọng đến việc
phát triển các nhà
máy điện quy mô, mà
chưa tính đến khả
năng phát triển các
nguồn điện theo hộ
gia đình.
Chỉ tính riêng điện
mặt trời, ở điều
kiện VN, chúng ta
đang lãng phí 1200Wh
năng lượng mặt trời
trên mỗi mét vuông
đất. Cứ một mái nhà
tại đô thị, với diện
tích 60m2, đang lãng
phí không sử dụng
72000Wh hay 72kWh
năng lượng biếu
không của mặt trời.
Không chỉ có thế,
chúng ta lại còn
phải tốn thêm vài
kWh điện một mái nhà
(cho hệ thống điều
hòa) để làm đẩy bớt
lượng nhiệt đó ra
ngoài đường phố. Với
hiệu suất chuyển
năng lượng mặt trời
ra điện năng thông
thường hiện nay vào
khoảng 20%, một mái
nhà 60m2 có khả năng
đem lại 14.4kW điện,
đủ dùng dư dả cho cả
hộ gia đình: vừa
tránh được nắng nóng,
vừa có điện dùng.
Nếu có cơ chế thích
hợp để các hộ gia
đình tự phát triển
được hệ thống điện
mặt trời trên mái
nhà của mình, VN có
thể tạo ra một cuộc
cách mạng về năng
lượng. Để tạo được
hệ thống điện mặt
trời, một hộ gia
đình không cần đến 1
năm, 1 tháng, hay
một tuần. Người ta
có thể mua và lắp
đặt cả hệ thống điện
mặt trời vài kW
trong 1 ngày, và
ngày hôm sau là có
điện dùng luôn.
Nếu hàng trăm, hàng
ngàn hộ gia đình
cùng làm như vậy,
chúng ta có thể
nhanh chóng tăng
lượng điện cung cấp
trong hệ thống điện
quốc gia chỉ trong
vài tháng, thậm chí
không cần đến vài
năm.
Nếu thật nhiều hộ
gia đình cùng sử
dụng điện mặt trời,
cả nước sẽ hình
thành một nền công
nghiệp mới, sẽ tạo
ra rất nhiều việc
làm trong công đoạn
sản xuất, phân phối,
lắp đặt, bảo trì;
giá thành cho sản
phẩm cũng sẽ giảm đi
rất nhiều.
Điều quan trọng nhất
là thành phố sẽ đỡ
nóng hơn, môi trường
sạch hơn, tương lai
vững bền hơn. Ngành
công nghiệp năng
lượng mặt trời thực
sự rất đơn giản, an
toàn, đơn giản hơn
vạn lần việc dấn
thân vào điện hạt
nhân.
Chủ động tăng,
giảm nguồn cung
Nhưng để điều này
biến thành hiện thực,
nhà nước cần bắt tay
vào làm nhiều việc
cụ thể. Tuy nhiên,
thực tế cho thấy
chúng ta còn chưa có
nỗ lực gì để xây
dựng ngành công
nghiệp năng lượng
mặt trời.
Là một nước rất giàu
năng lượng mặt trời,
nhưng mới chỉ gần
đây mới có nhà máy
chế tạo pin mặt trời
dạng phim (có hiệu
suất chuyển đổi chỉ
khoảng 10%) của Mỹ
đầu tư toàn bộ. Công
nghệ tinh chế silic,
tạo wafer và pin mặt
trời (solar cell)
dạng tinh thể đơn và
đa tinh thể (hiệu
suất chuyển đổi đến
20%), không có gì bí
hiểm nhưng cũng chưa
được nhà nước hỗ trợ
để phát triển, đưa
vào sản xuất đại trà.
Một vài công ty chế
tạo tấm pin mặt trời
(solar panel) của VN
chỉ dừng lại ở việc
chế tạo khung nhôm
kính để lắp ráp các
tấm pin nhập từ TQ.
Về mặt ứng dụng điện
mặt trời, việc ứng
dụng chỉ kinh tế
nhất khi điện mặt
trời luôn được sử
dụng 100%, đồng thời
không cần phải dùng
hệ thống bình ắc quy
để trữ điện. Việc
này đã được nhiều
nước trên thế giới
giải quyết đầy đủ
bằng cách cho hệ
thống điện mặt trời
đặt ở từng nhà, được
kết nối với hệ thống
điện lưới quốc gia
thông qua thiết bị
chuyển tiếp điện
(converter).
Khi gia đình không
dùng hết điện mặt
trời, lượng điện đó
sẽ được chuyển thẳng
vào mạng lưới điện
quốc gia. Khi nguồn
cung điện mặt trời
yếu đi, hoặc khi nhu
cầu dùng điện tăng
lên, thiết bị chuyển
tiếp điện tự động
lấy điện từ mạng
điện quốc gia chuyển
vào cho các hộ gia
đình.
Thiết bị chuyển tiếp
điện có hai đồng hồ
chỉ lượng điện mà
gia đình tiêu thụ và
lượng điện mà hệ
thống điện mặt trời
của gia đình đã cung
cấp cho mạng lưới
điện quốc gia. Tiền
điện hàng tháng sẽ
được tính trên cơ sở
lượng điện sử dụng
và lượng điện mà hộ
gia đình cung cấp.
Hết sức tiện lợi,
hết sức rẻ tiền, hết
sức kinh tế.
VN đang có lợi thế
rất lớn đó là nguồn
cấp điện hiện nay
của VN chủ yếu là
thủy điện hoặc nhiệt
điện, trong khi mức
sử dụng điện cao
điểm, dành cho sản
xuất, lại rơi vào
ban ngày, khi nguồn
điện mặt trời dồi
dào.
Nếu áp dụng mô hình
trên (như ở Úc đã
làm), VN có thể chủ
động tăng giảm nguồn
cung điện từ các nhà
máy để tổng lượng
điện trên mạng lưới
điện quốc gia (bao
gồm điện cung cấp từ
các hộ gia đình và
điện nhà máy) đáp
ứng nhu cầu tiêu
dùng. Có thể, khi VN
có nhiều hộ gia đình
có hệ thống điện mặt
trời, các nhà máy
thủy điện, nhiệt
điện giảm công suất
vào ban ngày để chạy
vào ban đêm.
Sức mạnh nhân
dân
Sức mạnh của nhân
dân là sức mạnh vĩ
đại. Chúng ta hãy
nhớ về tình hình nhà
cửa thời bao cấp,
khi chỉ dùng vốn nhà
nước, chúng ta lúc
nào cũng khan hiếm
nhà cửa, mãi không
thể nào cung cấp đủ
thậm chí cho nhu cầu
ở tối thiểu. Chỉ cần
bãi bỏ các rào cản,
cho phép người dân
tham gia vào quá
trình xây dựng nhà
cửa, chỉ với thời
gian rất ngắn, mọi
khó khăn trước kia
đều tự được giải
quyết. Vốn người dân
bỏ vào xây dựng nhà
cửa vượt xa hàng
trăm lần nguồn vốn
nhà nước có thể lo
được.
Vậy tại sao không
tìm cách để một lần
nữa huy động sức
người, sức của của
nhân nhân trong
nhiệm vụ phát triển
nguồn cung điện năng?
Tại sao không tạo
chính sách để mỗi hộ
gia đình đều có thể
bỏ vốn vào phát
triển nguồn cung
điện? Ta có 20 triệu
hộ gia đình. Chỉ cần
1/10 số đó chịu bỏ
tiền ra để làm 2
triệu bộ phát điện
1.5kWh, chúng ta đã
có thể tạo ra thêm
3000MWh điện.
Trung Quốc là nước
lớn, nhiều tiền,
thiếu điện nặng nề,
thế mà từ năm 1991
đến 2008, sau 17 năm,
TQ mới phát triển
thêm được 2800MWh
điện hạt nhân.
Tất cả những gì nhà
nước cần làm là xây
dựng bộ khung chính
sách hợp lý, ưu tiên
hỗ trợ phát triển
ngành công nghiệp
điện mặt trời; xây
dựng các chuẩn,
nguyên tắc để các hệ
thống điện cá nhân
có thể được đấu nối
với hệ thống điện
quốc gia và thu lợi
từ việc cung cấp
điện cho mạng lưới
điện quốc gia.
Rất nhiều nước trên
thế giới đã làm điều
này. Liệu VN đã bắt
tay vào làm chưa?
Nếu chưa bắt tay vào
làm thì làm sao có
thể xác định được
giải pháp khả thi có
thể thay thế cho
điện hạt nhân.
Van Minh |
Quang cao, mua ban, rao vat
